- ไม้ต้นสูง 10-20 ม. ใบประกอบแบบขนนก เรียงแบบเวียน ยาว 10-15 ซม. มีใบย่อย 10-13 ใบ เรียงสลับ ใบย่อยรูปไข่หรือรูปรี กว้าง 1-2 ซม. ยาว 2-4 ซม. ช่อดอกแบบช่อแยกแขนงออกที่ซอกใบ ยาว 4-5 ซม. ดอกสีขาว กลีบกลางรูปกลับไข่กว้างหรือคล้ายรูปไต กลีบคู่ข้างรูปรี กลีบคู่ล่างรูปช้อน ฝักรูปรี หรือขอบขนาน กว้าง 1-1.5 ซม. ยาว 6-10 ซม. ออกดอกเดือน ก.พ.-เม.ย.

- ไม้ต้นขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ ผลัดใบเรือนยอดเป็นพุ่มกลมยาว ค่อนข้างโปร่ง เปลือกสีเทานวล เรียบหรือแตกเป็นสะเก็ดตื้นๆ กิ่งอ่อนมีขน ใบประกอบแบบขนนกปลายคี่ เรียงสลับมีใบย่อย 7-13 ใบ เรียงสลบ รูปไข่กลับหรือรูปไข่แกมรูปขอบขนาน ส่วนกว้างที่สุดอยู่ค่อนไปทางปลายใบซึ่งมนและเว้าตรงกลางเล็กน้อย โคนสอบมน ช่อดอกแบบช่อแยกแขนง ออกตามง่ามใบใกล้ยอด มีดอกดกดูคล้ายเป็นกระจุก ดอกรูปดอกถั่ว กลีบเลี้ยงเล็ก ติดกันคล้ายรูปถ้วยตื้น ๆ กลีบดอก 5 กลีบ สีขาวอมชมพู กลีบคู่ล่างติดกัน ฝักแบนรูปคล้ายกระสวย ปลายและโคนมน มักมีติ่งแหลมสั้นๆ ที่ปลาย ฝักตรงหรือโค้งงอเล็กน้อย ตามผนังมีลายร่างแหชัดเจน ฝักแก่ไม่แตก เมล็ดสีน้ำตาล คล้ายรูปไต ส่วนมากมีเพียงเมล็ดเดียว ที่มี 2-3 เมล็ดพบน้อยมาก

- ลำต้น: ไม้ต้นผลัดใบขนาดกลางถึงใหญ่ ความสูง 10-25 ม. กิ่งอ่อนและยอดอ่อนมีขนทั่วไป เปลือกต้น: เปลือกค่อนข้างเรียบหรือแตกเป็นสะเก็ด เปลือกนอกสีเทาอ่อนหรือสีนวล ๆ เปลือกในสีแดง ใบ: ใบประกอบแบบขนนกปลายคี่ ช่อใบยาว 10-15 ซม. แต่ละใบมีใบย่อย 7-11 ใบ ใบและใบย่อยเรียงสลับ ใบย่อยรูปขอบขนานแกมรูปไข่กลับ ปลายใบย่อยกลมหรือเว้าบุ๋ม ส่วนกว้างสุดของใบย่อยจะค่อนไปทางปลายใบ ฐานใบย่อยมนหรือกลม ใบย่อยสีเขียวเข้ม ขอบใบมักม้วนเข้าหาเส้นกลางใบเล็กน้อยทางด้านท้องใบ ใบแห้งจะมีสีน้ำตาล ดอก: ช่อดอกแบบแยกแขนง เกิดตามกระจุกง่ามใบใกล้ยอด ดอกขนาดเล็ก กลีบดอกรูปถั่ว ดอกสีขาว ผล: ฝักแบบถัว เมื่อแก่จะแห้งไม่แตก ฝักแก่จะมีสีน้ำตาล รูปขอบขนาน กว้าง 1-2 ซม. ยาว 5-10 ซม. ปลายฝักกลม แต่ละฝักมีเมล็ด 1-3 เมล็ด เปลือกของฝักบริเวณที่มีเมล็ด มีเส้นแขนงแบบตาข่ายชัดเจน อื่น ๆ : ทรงพุ่มกลมทึบ

- อุตรดิตถ์,แพร่

- แพร่,น่าน

- พะเยา,น่าน

- เชียงใหม่

- พื้นที่ชุ่มน้ำบึงราชนก/พิษณุโลก

- พิษณุโลก

- เชียงราย

- ลำปาง

- พะเยา, เชียงราย

- นครราชสีมา

- อุตรดิตถ์

- แม่ฮ่องสอน

- เพชรบูรณ์

- กาญจนบุรี

- กำแพงเพชร

- กำแพงเพชร, ตาก

- ลำพูน, ลำปาง

- ลำปาง, ลำพูน

- พะเยา

- ตาก

- ชัยภูมิ

- เพชรบูรณ์, พิษณุโลก

- อุดรธานี, เลย, หนองคาย

- เลย

- สกลนคร, กาฬสินธุ์

- เชียงราย, พะเยา

- ลำปาง, ตาก

- สุโขทัย

- น่าน

- ชลบุรี

- บุรีรัมย์

- พะเยา, น่าน

- แพร่

- ชัยภูมิ, เพชรบูรณ์

- สุโขทัย, ลำปาง

- กาญจนบุรี, ตาก

- บึงกาฬ

- แพร่, อุตรดิตถ์

- อุทัยธานี, กาญจนบุรี, ตาก

- สุรินทร์

- ศรีสะเกษ

- บุรีรัมย์, สระแก้ว

- ขอนแก่น

- อุตรดิตถ์, แพร่

- น่าน

- พะเยา, น่าน

- ป่าดอยอินทนนท์, และกิ่งอำเภอดอยหล่อ

- เขาพนมทอง

- ดอนศิลา

- ดอยพระบาท

- ทับพญาลอ

- ป่าเขาภูหลวง

- ภูสันเขียว

- ลุ่มน้ำปายฝั่งซ้าย

- ชนแดน

- ขุนแจ

- เขาค้อ

- เขื่อนศรีนครินทร์

- คลองลาน

- คลองวังเจ้า

- แจ้ซ้อน

- ดอยขุนตาล

- ดอยจง

- ดอยภูนาง

- ตากสินมหาราช

- ตาดโตน

- น้ำตกผาเสื่อ

- ถ้ำผาไท

- ทุ่งแสลงหลวง

- ไทรทอง

- น้ำโสม

- น้ำตกพาเจริญ

- น้ำตกแม่สุรินทร์

- ป่าหินงาม

- ภูกระดึง

- ภูซาง

- ภูพาน

- ภูสวนทราย

- แม่ปืม

- แม่วะ

- แม่วาง

- รามคำแหง

- ลานสาง

- ลำคลองงู

- ศรีน่าน

- ศรีลานนา

- สาละวิน

- เขาชมภู่

- เขาสนามเพรียง

- เชียงดาว

- ดงใหญ่

- ดอยผาช้าง

- ดอยผาเมือง

- ดอยเวียงหล้า

- ดอยหลวง

- ห้วยใหญ่

- ถ้ำเจ้าราม

- ทุ่งใหญ่นเรศวร

- น้ำปาด

- ผาผึ้ง

- ภูขัด

- ภูเขียว

- ภูกระแต

- ภูผาแดง

- ภูทอง

- ภูวัว

- แม่จริม

- แม่ตื่น

- แม่ยวมฝั่งขวา

- แม่แสะ

- ลำน้ำน่านฝั่งขวา

- ลุ่มน้ำปาย

- เวียงลอ

- สลักพระ

- สะเมิง

- สันปันแดน

- ห้วยขาแข้ง

- ห้วยสำราญ

- ห้วยศาลา

- อมก๋อย

- อุ้มผาง

- ตาพระยา

- จังหวัดลำปาง

- จังหวัดขอนแก่น

- กระพี้เขาควายเป็นพรรณไม้ในป่าเบญจพรรณ ป่าดิบแล้ง และป่าเต็งรัง ทางภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่สูงจากระดับน้ำทะเล 100-500 เมตร

- ต้น ไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ ผลัดใบสูง 15 - 25 เมตร เรือนยอดเป็นพุ่มกลมยาว ค่อนข้างโปร่ง เปลือกสีเทานวลๆ เปลือกในสีน้ำตาลแดง กระพี้สีน้ำตาลอ่อน กิ่งอ่อนยอดอ่อนมีขน
ใบ เป็นใบประกอบแบบขนนกเรียงสลับ ยาว 10 - 15 ซม. มีใบย่อย รูปขอบขนานแกมไข่กลับ กว้าง 2 - 2.5 ซม. ยาว 6 – 7.5 ซม. ส่วนกว้างที่สุดค่อนไปทางปลายใบมนโค้งหยักเว้าเห็น ได้ชัด โดนฐานใบสอบเข้าเป็นรูปลิ่มหรือมนกลม เนื้อใบค่อนข้างหนา ใบแก่เกลี้ยง
ดอก ออกเป็นช่อ มีลักษณะเป็นกระจุกคล้ายรังผึ้งสีขาวอมชมพูอ่อนๆ ออกที่กิ่งข้างตาและปลายยอด ฐาน กลีบดอกเชื่อมติดกันรูปถ้วยกลีบดอกบานแล้วขอบกลีบดอกม้วนขึ้น มีลักษณะคล้ายปากนก
ผล เป็นฝักแบนขอบขนานปลาย และโคนบนกว้าง 2 ซม. ยาว 5 – 10 ซม. โค้งงอเล็กน้อย แต่ละฝักมี 1 – 3 เมล็ด ฝักแก่เดือนพฤษภาคม – กรกฎาคม

- ไม้ต้น

- โดยการใช้เมล็ด

- พบขึ้นทั่วไปในป่าดิบแล้ง ป่าเบญจพรรณ และป่าเต็งรัง อยู่สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางไม่เกิน 1,000 ม.